ՀԱՅԱԶԴ կայք
ՀԱՅԱԶԴ կայք
Կկառուցվի՞ արդյոք Ռեշտ-Աստարա երկաթգիծը․ փորձագետների կարծիքները տարբեր են

Օրերս Մոսկվան ու Թեհրանը Ռեշտ-Աստարա երկաթուղու շինարարության մասին համաձայնագիր կնքեցին, սակայն շատ փորձագետներ կասկածի տակ են դնում այդ ծրագրի իրականացմքան հնարավորությունը։

 Նախագիծը գոյություն ունի արդեն մոտ 8 տարի, և այս ընթացքում շահագրգիռ կողմերը բազմիցս պատրաստակամություն են հայտնել այն կյանքի կոչելու հարցում, սակայն սայլը տեղից չի շարժվում։
Որոշ փորձագետներ էլ նշում են, որ աշխարհաքաղաքական իադրությունը փոխվում է, և լոգիստիկ լուրջ խնդիրների պայմաններում երկրները վերանայում են իրենց դիրքորոշումները, և այս նախագիծն էլ փոփոխվող աշխարհում իրականություն դառնալու լուրջ հիմնավորումներ ունի։ Սակայն տարածաշրջանային լգիստիկ այդ նախագծին նույնպես Հայաստանը չի մասնակցում։
Օրերս ՌԴ նախագահ Վլադիմիր Պուտինն ու Իրանի նախագահ Իբրահիմ Ռաիսին Ռեշտ-Աստարա երկաթուղու շինարարության մասին ռուս-իրանական համաձայնագիր կնքեցին հեռավար։ Այդ արարողության ժամանակ Պուտինը հույս է հայտնեց, որ մոտ ապագայում Մոսկվան, Բաքուն և Թեհրանը կկարողանան վերջնական համաձայնության գալ «Հյուսիս-Հարավ» միջանցքով երկաթուղային փոխադրումների կազմակերպման հարցում։ Նա ակնկալում է, որ մոտ ապագայում եռակողմ ձևաչափում՝ Ադրբեջանի մասնակցությամբ, ավարտին կհասցվի «Հյուսիս-Հարավ» միջանցքով երկաթուղային և բեռնատար փոխադրումների զարգացման մասին համաձայնագրի մշակումը։ Պուտինը վստահեցրեց, որ այս ուղղությամբ համագործակցում է Բաքվի հետ։
Իրանական Ռեշտ և Աստարա քաղաքները միմյանց կապող երկաթուղու ընդհանուր երկարությունը 170 կիլոմետր է։ Ըստ նախագծի՝ երկաթուղին կառուցվելու է Մոսկվայի և Թեհրանի մասնակցությամբ։ Ռուսաստանը պատրաստ է Իրանին 1 միլիարդ 300 միլիոն եվրոյի միջպետական վարկ տրամադրել։ Իսկ «Հյուսիս-Հարավ» միջանցքն ամբողջացնող վերջին հատվածը կկապի իրանական Աստարան ադրբեջանական Աստարայի հետ։ Պուտինը հուսով է, որ այն կառուցվի Ռուսաստանի, Ադրբեջանի և Իրանի համատեղ ջանքերով։
Նախագիծը նոր չէ, դեռ 2017 թվականին Ադրբեջանը համաձայնել էր 500 մլն դոլարի վարկ տրամադրել 164 կմ երկարությամբ երկաթգծի շինարարության համար, սակայն մոտ 7 տարվա ընթացքում գործն առաջ չի գնում, չնայած կնքված համաձայնություններին։ Իրանագետ Արմեն Վարդանյանը վստահ է, որ այս դեպքում էլ ականատես կլինենք նման իրավիճակի․
«Իրանը մեծ շահագրգռվածություն չունի այս երկաթգծի կառուցման գործում։ 7-8 տարի է ինչ կա այս նախագիծը, հայտարարուոյուններ հնչում են, սակայն գործն առաջ չի գնում։ Կարծում եմ՝ նպատակահարմար չէ նման երկաթգիծ կառուցել և հարցը ոչ այնքան ֆինանսական է, որքան կասկասներ է հարուցում թե ինչ բեռներ պետք է փոխադրվեն, որպեսզի արդարացված լինի ներդրումը»։
Իրանագետը գտնում է, որ հարցն ունի նաև քաղաքական կողմ։ Իրանը Ադրբեջանին վստահելի գործընկեր չի համարում, և դա է նաև պատճառներից մեկը, որ Ղազվին-Ռեշտ-Աստարա երկաթգիծն այդպես էլ իրականություն չի դառնում․
«Այս պահին խոսքը ադրբեջանական հատվածի մասին չէ։ Խոսքը Ղազվին-Ռեշտ-Աստարա երկաթգծի մասին է, որի Ռազվին-Ռեշտ հատվածը մոտ 200 կմ հատվածը կառուցվել է, իսկ 175-ը Ռեշտ-Աստարա  հատվածն է, որը Իրանի տարածքում է և, եթե Իրանը կառուցի ու հասցնի Աստարա, Ադրբեջանին կմնա 8 կմ կամրջի կառուցում։ Այնպես որ խնդիրը Իրանի դաշտում է»։
Ղազվին-Ռեշտ-Աստարա երկաթգիծը հանդիսանում է «Հյուսիս-Հարավ» տրանսպորտային միջանցքի կարևոր մաս, որը կմիացնի Հյուսիսային Եվրոպան Հարավարևելյան Ասիային և կմիավորի Ադրբեջանի, Իրանի և Ռուսաստանի երկաթուղիները։ Առաջին փուլով միջանցքով ծրագրվում է փոխադրել տարեկան 5 մլն տոննա բեռ, հետագայում՝ ավելի քան 15-20 մլն տոննա։
Քաղաքական վերլուծաբան Հայկ Այվազյանը համոզված է, որ այդ ծրագիրը կիրականանա, և Հայաստանը դուրս կմնա այդ ծրագրերից, քանի որ տարածաշրջան է հրավիրում ՆԱՏՕ-ին․
«ՌԴ նախագահն այդ մասին խոսեց դեռ փոտրվարին, ու Ռուսաստանը պատրաստ է մեկ մլրդ վարկ տրամադրել Իրանին այդ ծրագիրը կյանքի կոչելու համար, քանի որ այն, օրինակ, Սանկտ Պետերբուրգից բեռների տեղափոխման ժամկետը դեպի հարավ մի քանի անգամ կնվազեցնի։ Իսկ Հայաստանը դուրս է մնացել այս ծրագրերից»։
Քաղաքական վերլուծաբանը չի բացառում, որ մեկուսացման մեջ մնալով, կամ շրջանցող ծրագրերի պայմաններում Հայաստանը ստիպված կլինի հետո թակել դռները այդ նախագծերում ներգրավվելու համար։
Ըստ այդմ՝ Հայկ Այվազյանը շեշտում է, որ Հայաստանի համար կարևոր է Ռուսաստանի նման բնական դաշնակից ունենալը և այդ ծրագրերում ներգրավված լինելը։
 
Աղբյուր՝ armradio.am


ՀԱՅԱԶԴ կայք Նմանատիպ Լուրեր
ռուսաստանի,դիրքորոշման,լույսն,ստվերը.,եվրադիտորդների,երկակի,նշանակությունը,եվրադիտորդներ , Ռուսաստանի դիրքորոշման լույսն ու ստվերը. եվրադիտորդների երկակի նշանակությունը
Ռուսաստանի դիրքորոշման լույսն ու ստվերը. եվրադիտորդների երկակի նշանակությունը
Ռուսաստանի դիրքորոշումն այդ առնչությամբ հայտնի է, այն առաքելության տեղակայումից ի վեր բարձրաձայնվել է մի քանի անգամ: Սակայն արդյո՞ք արժե վստահաբար պնդել, որ այն, ինչ բարձրաձայնվում է, արտացոլում է ամբողջական եւ խորքային մոտեցումը: Թե՞ «ժանրի կանոնի» համաձայն դժգոհելով այդ տեղակայումից, իրական քաղաքականության խորքային ռեժիմում Ռուսաստանը այդքան էլ դեմ չէ, որ Եվրամիությունն այդ կերպ հայտնվի Ադրբեջանին զսպելու հարցում պատասխանատվության տակ, ինչը Մոսկվան կարող է դիտարկել Կովկասում իր հանդեպ երկրորդ ճակատի հրահրման կանխարգելիչ գործոն:
պուտինի,ակնարկը,բլինքենի,զանգը , Պուտինի ակնարկը եւ Բլինքենի զանգը
Պուտինի ակնարկը եւ Բլինքենի զանգը
Հայտնի է դարձել, որ կայացել է պետքարտուղար Բլինքենի եւ Թուրքիայի արտգործնախարար Ֆիդանի հեռախոսազրույցը: Ֆիդանը, ինչպես թուրքական լրատվամիջոցներն են փոխանցում, Բլինքենին առաջարկել է օգտագործել Իսրայելի նկատմամբ ազդեցությունը, հասնել կրակի դադարեցման, որից հետո Իսրայելը պետք է նստի բանակցությունների սեղանի շուրջ «երկու պետություն սկզբունքով հարցը կարգավորելու համար»:
ինչո՞ւ,թուրքիայի,արտգործնախարարը,մեկնել,բաքու , Ինչո՞ւ էր Թուրքիայի արտգործնախարարը մեկնել Բաքու»
Ինչո՞ւ էր Թուրքիայի արտգործնախարարը մեկնել Բաքու»
Ինչպե՞ս է Թուրքիան պատկերացնում հայ-ադրբեջանական, հայ-թուրքական հարաբերությունների կարգավորումը:
արևմուտք,եվրոպա,եմ,եվրոպայի-միություն,եվրոպայի-սահմաններ,կովկասյան-տարածաշրջան,հայաստան,վրաստան,վրաստանին-եմ-թեկնածուի-կարգավիճակ-շնորհելու-որոշու,հայ-վրացական-հարաբերություններ,ժողովրդավարություն,վրաստանաբնակ-միջազգայնագետ6,գեորգի-թումասյան , Արևմուտքը հայտարարում է, որ Եվրոպայի սահմաններն ավարտվում են Հայաստանում․ միջազգայնագետ
Արևմուտքը հայտարարում է, որ Եվրոպայի սահմաններն ավարտվում են Հայաստանում․ միջազգայնագետ
Եթե մինչև վերջերս ժողովրդավարությունը և Եվրոպան ավարտվում էին Վրաստանում, ապա հիմա, Վրաստանին թեկնածուի կարգավիճակ շնորհելով, Արևմուտքը հայտարարում է, որ Եվրոպան ավարտվում է Հայաստանում։
հնդկաստանը,խառնում,քաշմիրի,կոնֆլիկտի,խաղաքարտերը.,ի՞նչ,պետք,իմանալ,հնդկաստան , Հնդկաստանը խառնում է Քաշմիրի կոնֆլիկտի խաղաքարտերը. ի՞նչ է պետք իմանալ
Հնդկաստանը խառնում է Քաշմիրի կոնֆլիկտի խաղաքարտերը. ի՞նչ է պետք իմանալ
Քաշմիրի հակամարտության հիմնական կետերի համառոտ ակնարկը:
կանադայի,հայտարարությունը,չպետք,է,անարձագանք,թողել.,շահան,գանտահարյան , Կանադայի հայտարարությունը չպետք է անարձագանք թողել. Շահան Գանտահարյան
Կանադայի հայտարարությունը չպետք է անարձագանք թողել. Շահան Գանտահարյան
Կանադան ողջունում է երկու ադրբեջանցի և 32 հայ զինծառայողների ազատ արձակումը և դրական է գնահատում այն աջակցությունը, որ երկրները ցուցաբերել են միմյանց նկատմամբ միջազգային ատյաններում։

<< Հայազդ>> կայքում արտահայտված որոշ կարծիքները պարտադիր չէ, որ համընկնեն կայքի խմբագրության տեսակետի հետ: